Login - Kayıt
22-05-2012 08:06:21
Ana Sayfa Edebiyat Dil Bilgisi İsim tamlamaları

Sevgili TurkceBilgi.Net kullanıcısı, sizinle daha kaliteli zaman geçirek adına üyemiz olmanızı rica ederiz. Blog ve forumlarımızda yazı yazmak isteyebilirsiniz, üyemiz olursanız Türkçe Bilgi Blog'umuzda ve Türkçe Bilgi Forumlarımızda yazı yazma ve yorum yapma imkanına sahip olabilirsiniz.

İsim tamlamaları
Makale Sayfaları
İsim tamlamaları
İsim Tamlamaları nın Özellikleri
Belirtili İsim Tamlaması
Belirtisiz İsim Tamlaması
Takısız İsim Tamlaması
Zincirleme İsim Tamlaması
Karma İsim Tamlaması
Sayfa 1 / 7
Annem belediye doktoruydu. Penceresinden kavak ağaçları görünen bir sağlık ocağında çalışır, çoğu günler beni de yanında götürürdü. Orada tek çocuk olmanın krallığını yaşar, oyalanır; haşarılıklarımın, afacanlıklarımın hoş görüleceğini bilmenin kolaylıklarından fazlaca yararlanır, buna karşılık beni mıncıklamalarına, yanaklarımı pembeleştiren makaslar almalarına ses çıkarmazdım. Pencereden uzanır, uçuşan pamukçukları yakalamaya çalışırdım. Kavakları silkeleyen rüzgâr oyun arkadaşım olurdu. Koca bahçe, önümde mülkümmüş gibi uzanır bense onu tasasız gözlerle izlerdim. Annemin masasında, güzel çerçeveler içinde benim ve babamın resmi dururdu. Gurur duyardım. Kocaman bir masası ve koltuğu vardı annemin. Annemi makamında daha çok severdim sanki, ya da sevgim başka bir boyut kazanırdı.

(Murathan Mungan; Pamukçuklar)

Yukarıdaki parçada en az iki kelimeden oluşan ve koyu harflerle yazılmış olan kelime gruplarının ilk kelimelerinin yazılmadığını düşünelim:

Annem doktordu. Penceresinden ağaçlar görünen bir ocakta çalışır, çoğu günler beni de yanında götürürdü. Orada krallık yaşar, oyalanır; kolaylıklardan fazlaca yararlanır, buna karşılık beni mıncıklamalarına, yanaklarımı pembeleştiren makaslar almalarına ses çıkarmazdım. Pencereden uzanır, uçuşan pamukçukları yakalamaya çalışırdım. Kavakları silkeleyen rüzgâr arkadaşım olurdu. Koca bahçe, önümde mülkümmüş gibi uzanır bense onu tasasız gözlerle izlerdim. Masada, içte, resim dururdu. Gurur duyardım. Kocaman bir masası ve koltuğu vardı. Annemi makamında daha çok severdim sanki, ya da sevgim başka bir boyut kazanırdı.

Öncesindeki kelimeler çıkarıldığında altı çizili olanların anlamları eksilmiş oldu. Kelime anlamı olarak değil de cümleye kattığı anlam bakımından eksilme oldu.

Annem doktordu.                      Ne doktoru?

Penceresinden ağaçlar görünen Ne ağaçları?

bir ocakta çalışır                        Ne ocağı?

Orada krallık yaşar                    Neyin ya da nerenin krallığı?

kolaylıklardan fazlaca yararlanır Neyin ya da nelerin kolaylıkları?

rüzgâr arkadaşım olurdu.           Ne arkadaşı?

Masada,                                   Ne ya da kimin masası?

içte,                                         Neyin içinde?

resim dururdu.                          Neyin ya da kimin resmi?

İşte, dilimizde, kullandığımız kelimelerin (asıl unsur olan kelimelerin) tam olarak anlaşılması ve tanınması için onlardan önce bazı kelimeler getirerek anlamlarını tamamlarız.

Tanımı
Aralarında anlamca ilgili bulunan ya da sonradan ilgi kurulan, birinin diğerini iyelik yönünden bütünlediği iki isimden oluşan kelime gruplarına isim tamlamasıdenir.

Önceki - Sonraki >>
 

Yorumlar 

 
-68 #1 furkan buhari 01-01-2011 17:10
dil ve anlatım isi ve ismin nitelikleri
 
 
-42 #2 selim 15-03-2011 23:18
karma tamlama bir isim tamlaması çeşidi midir yoksa br tamlama çeşidi midir? ben bu konunun isim tamlamasının içinde alınmaması gerektiğini düşünüyorum. konuyu anlatan arkadaşım kaynak gösterebilir mi? çünkü ben daha öne böyle bir isim tamlaması çeşidi duymadım. açıklığa kavusturabilirs ek iyi olacağı kanaatindeyim.
 
 
-64 #3 gf 21-04-2011 17:25
ya acaba neden takısız isim tamalamasına örnek az
 
 
+26 #4 mustafa sertcan 22-12-2011 14:38
babamın eski cekedi
evin kapısının anahtarı
çelik tencere kapağı BUNLAR ZİNCİRLEME AD TAMLAMASIDIR
öğrencilerin öğle yemeği
 
 
-52 #5 vurgunbaba 01-02-2012 11:31
kapının kolu belirtisiz isim tamlaması
 
 
+2 #6 hülya 06-02-2012 19:22
vurgunbaba kapının kolu belirtili isim tamlaması...
 
 
+2 #7 eda 13-02-2012 17:43
çok teşekkürler çok yardımcı oldu gerçekten sağolun..çok teşekkürler..yaz günlerinin güzelliği zincirleme,çocu ğun oyuncağı belirtili,iş elbisesi belirtisiz isim (AD)tamlamaları na örenek verilebilir... takısız isim tamlamasını bilmiyorum.. :)
 
 
-25 #8 melih trkçe öğrt 20-02-2012 13:36
arkadaşlar tamlayan ekinin son sınavda ilgi eki olarak alınmadığını hesaba katmak gerekir. ilgi eki olarak ilgi zamiri olan ki'yi ifade etmişler
 
 
-7 #9 anonim 22-02-2012 17:18
Elen'in kardeşinin sağlık problemi BELİRTİLİ AD (İSİM) TAMLAMASI
 
 
0 #10 büşra 27-02-2012 16:39
geminin ardı belirsiz isim tamlaması
 
 
+41 #11 büşra 27-02-2012 17:12
elma ağacının yaprağı
dergi kapağının resimleri
dağ köyünün havası
yolcu gemisinin güvertesi
Ortaköy muhtarının evi
pirinç pilavının tuzu
İngilizce elçiliğinin kapısı
Bunlar zincirleme isim tamlamasına örnek verilebilir
 
 
+28 #12 büşra 27-02-2012 19:45
okul yolu
öğretmen ceketi
okul kapısı
masa örtüsü
parmak tatlısı
sabah kahvaltısı
kayıt memuru
para üstü
bunlar belirtisiz isim tamlamalarına örnek gösterilebilir
 
 
-14 #13 bayram abiniz 27-02-2012 20:32
bahçe kapısının boyası,vazodaki çiçegin cinsi:D
 
 
-11 #14 ŞAmil 02-03-2012 20:26
''Kapının Kolu'' Belirtili İsim tamlamasıdır arkadaşım, ''Kapı'' Ek almıştır çünkü.
''Kapı Kolu'' Olsa idi belirtisiz isim tamlaması olacaktı.
 
 
-11 #15 can uzunnr 08-03-2012 17:34
okul bahçesi
çantanın ipi
yolcu gemisi
kitabın sayfasındaki resim
 
 
+1 #16 misafir 10-03-2012 14:47
kuş sesi
deniz suyu
yemek masası
müzik dersi
resim çantası
pantolon düğmesi
defter sayfası belirtisiz isim tamlamasına örnek verilir.
(B'siz İ.T)
 
 
0 #17 konuk 13-03-2012 14:42
birden fazla ismin belirli kurallar çerçevesinde bir araya gelerek oluşturdukları gruba belirtili isim tamlamarı denir.

tamlayanın ek almadığı,tamlan anın ise ek aldığıcümlelere belirtisiz isim tamlamaları denir
 
 
-13 #18 Akıllı Çocuk 18-03-2012 13:06
Mesela Kime Ait Oldunu Belirtiyolar ya böle olurmu : Bu Kazağı Babam Yıllar Önce aldı
O Güzel Gözlerin Yıldızlar Gibi Parlıyor
Bu Gömleğimi Yeni Aldım
Uyurken Çok Horluyorsun
Ben Çok Yakışıklıyım
İstanbul u Dinliyorum
 
 
-18 #19 Akıllı Çocuk 18-03-2012 13:11
belirtisiz isim tamlamasında i u ü eklerini alır
 
 
-11 #20 misafir 18-03-2012 17:44
kalemliğin rengi
sobanın külü
arabanın kornası
ayakkabının kiri
(b.li ad tam.)
 
 
-9 #21 hatice kara 21-03-2012 14:29
en az iki ismin yan yana gelip ekler alarak bir grup oluşturmasına tamlama denir
 
 
-17 #22 isim gerekli 21-03-2012 18:56
sınıfın kapısı
kavanozun kapağı
 
 
-13 #23 sevinç 21-03-2012 19:08
KAPININ KOLU
CAM SANDALYE
İREM'İN KARDEŞİ GİBİ
 
 
-14 #24 cim 28-03-2012 19:16
kapı kolu = belirtisiz isim tamlaması
 
 
-9 #25 isim tamlma — edanur 02-04-2012 14:09
isim tamlamasını pek anlamadım ama ileride belki anlarım.
örn;dedemin,amc asının oğlunun dayısının halasının amcasının teyzesinin halasının oğlunun oğlu çok zeki
 
 
-1 #26 BSİT ÖRNEKLERİ — Büşra Mutlu 02-04-2012 14:59
yaz okulu
aşk hikayesi
çanta zipi
ayakkabı bağacığı
elma ağacı
portakal ağacı
vişne ağacı
kiraz ağacı
kalem kutusu
bilgisayar hoparlörü
bilgisayar klavyesi
bilgisayar faresi
masa örtüsü
tahta tebeşiri
onun arabası
duvar boyası
sandalye ayağı
güneş ışınları
Ayşe'nin parmağı
Fatma'nın tokası
Büşra'nın yazısı
Büşra'nın örnekleri
boya kalemleri
 
 
-15 #27 belirtisiz — fatih 02-04-2012 15:59
ağaç dalı belirtisiz isim tamlaması
 
 
-7 #28 ÖN AD (SIFAT) — selinay 07-04-2012 14:53
Bir varlığın rengini, biçimini, boyunu, durumunu; kısaca "nasıl" olduğunu belirten sıfatlardır.

kırmızı araba
uzun köprü
kırık bardak
yuvarlak masa
yüksek duvar
sayın başkan[2]
İsimleri ve diğer sıfatları sayı yönünden tamlayan, yerlerini işaret eden, özelliklerini belli belirsiz olarak bildiren sıfatlar ve soru şeklinde olan sıfatların tümüne birden belirtme sıfatları denir. Belirtme sıfatları varlıkların "geçici" özelliklerini bildirirler. Belirtme sıfatları 4 gruba ayrılırlar:

İşaret sıfatları
Sayı sıfatları
Belgisiz sıfatlar
Soru sıfatları
 
 
-1 #29 karma tamlama — esra 08-04-2012 14:31
selim in sorusunun cevabı:karma tamlaması bir tamlamadır.
 
 
0 #30 ödev — fdx 11-04-2012 12:43
Yeşil pencerenden bir gül at bana,
Işıklarla dolsun kalbimin içi.
Geldim işte mevsim gibi kapına
Gözlerimde bulut, saçlarımda çiğ.
şiirdeki isim tamlaması.sıfat ve zarflar lütfen
 
 
+1 #31 cevap — esma 17-04-2012 18:46
çıktığın kapıyı ne tamlaması olur
 
 
+4 #32 Örnekler — Merve Aksoy 18-04-2012 12:37
Araba yolu-tren yolu-erkek elnisesi-sınıf zili.
 
 
+5 #33 cevap — seren 19-04-2012 08:48
okulun bahçesi belirtisiz isim tamlaması :))
 
 
-6 #34 ,okulun bahçesi belirtisiz isim tamlaması :)) — ferıze öğretmen 19-04-2012 20:28
,okulun bahçesi belirtisiz isim tamlamasını anlatmaktadır
 
 
-2 #35 ödev — esra 24-04-2012 16:32
Yeşil pencerenden bir gül at bana,
Işıklarla dolsun kalbimin içi.
Geldim işte mevsim gibi kapına
Gözlerimde bulut, saçlarımda çiğ.
şiirdeki isim tamlaması.sıfat ve zarflar lütfen
 
 
0 #36 dsvffbgbg — nelik 02-05-2012 17:05
bana takısız isim tamlaması lazım 10 tane örnek verebilecek çalışkan varmı
 
 
0 #37 ödev — neslihan 02-05-2012 17:07
Arkadaşlar bana takısız isim tamlaması örnek 10 tane cümle verebilirmisini z ne olur
 
 
0 #38 ödev — beritan 05-05-2012 13:31
tarihi ev sıfat tamlaması
 
 
-1 #39 ödev — ahmed 14-05-2012 17:39
tarihi ev sıfat tamlaması nedir
 

Yorum ekle






Edebiyat - Dil Bilgisi kategorisinde bulunan İsim tamlamaları başlıklı yazı belirtili isim tamlamaları , belirtili isim tamlaması , belirtili isim tamlamasının özellikleri , belirtisiz isim tamlaması , belirtisiz isim tamlamasına örnekler , delirtisiz isim tamlaması , dilbilgisi isim tamlamasi , isim tamamlamaların çeşitleri , isim tamlama çeşitleri , isim tamlamalarının özellikleri , takısız isim tamlaması , tamlamaların özellikleri , zincirleme isim tamlaması konuları hakkında bilgi içermektedir.