23-07-2014 03:42:37
Ana Sayfa Edebiyat Dil Bilgisi İsimlerde Küçültme

Sevgili TurkceBilgi.Org kullanıcısı, sizinle daha kaliteli zaman geçirek adına üyemiz olmanızı rica ederiz.

İsimlerde Küçültme
Bir varlığın, bir ismin küçüklüğü genel olarak, başına getirilen “küçük, mini, ufak” gibi sıfatlarla ifade edilir:

Küçük köy, ufak el, mini kasa...

Bazen bu sıfatların yerini “cik, -ceğiz” ekleri tutar. Bu ekler isimlere küçültme anlamı katar.

küçük tepe→tepecik

küçük çocuk→çocukcağız

Not: Bu ekler her zaman küçültme anlamı katmayabilir; acıma ve sevgi; zavallılık ve küçümseme anlamları da katabilir:

Serçecik daldan dala atlıyor.                   (acıma)

Adamcağız korka korka ayağa kalkar.       (acıma)

Bebeciğimi çok özledim, diyordu.                        (sevgi)

küçük insan→insancık                            (zavallılık)

zavallı kelimeler→zavallı kelimecikler       (küçümseme)

“-cik” eki sıfata da getirilebilir:

genç adam→gencecik yaşta

“k” sesi ile biten sıfatlara –cik eki getirildiğinde sıfatın sonundaki “k” düşer:

küçük→küçücük

ufak→ufacık

alçak→alçacık

minik→minicik

“-cik” eki somut isimler de türetir:

karın→karıncık, badem→bademcik

“-cik” ekinin “k” ile biten isimlere getirilerek somut isim türettiği durumlarda kelime sonundaki k düşmez:

kulak→kulakçık, kapak→kapakçık...

“-ce, -imsi, -imtrak” ekleri de küçültme anlamı katar:

küçük→küçükçe

büyük→büyükçe

iri→irice

yeşil→yeşilimsi

sarı→sarımtırak
 

Bu Konuya 5 Yorum Yapılmış

 
+9 #1 Eda ŞENÖZ 17-04-2011 18:14
Küçültme ekleri eklendikeri sözcüklere boyutlarıyla ilgili bir anlam katmaz, sözcüklerin anlama ''indirgeme'' değeri yükler.''-cik'' ve ''-ceğiz'' eklerinin getirildiği sözcüklerde boyutla ilgili bir anlam sezilmiyor, aşağılama, indirgeme, küçümseme vb anlamlar seziliyor. Şu halde küçültme sonekleri küçüklük bildiren sıfatlarla aynı görevde değil diye düşünüyorum.
Örnek: Çocuk- cağız kolunu kırmış.(zavallı)
Küçük çocuk kolunu kırmış. ( yaşı ve/veya boyu küçük olan çocuk )
Öğretmenlerim değerlendirmem yanlış mı?
Alıntı
 
 
+1 #2 11blÜmmü Gülsüm Güllü 06-01-2014 19:10
bilgiler çok doğru, tebrik ediyorum. ve tüm öğrencilere başarılar diliyorum
Alıntı
 
 
+1 #3 Konu anlatımı. 18-03-2014 22:16
Konu çok iyi ve anlaşılır bir şekilde yazılmış. Elinize sağlık!
Alıntı
 
 
0 #4 yokbahar 19-03-2014 19:00
Öğretmen yazılı öncesi çalışma kağıdı verdi. Bu konu ile ilgili soru vardı.yazanın ellerine Allah dert vermesin.
Alıntı
 
 
+1 #5 öğretmenanonim 03-04-2014 16:08
bilgiler doğru safyı yapan kişinin ellerinden öperim
Alıntı
 

Bu Konuya Yorum Yapabilirsiniz






Edebiyat - Dil Bilgisi kategorisinde bulunan İsimlerde Küçültme başlıklı yazı küçültme ekleri , isimlerde küçültme , küçültme eki , cık cik eki , cik eki , küçültme , adlarda küçültme , isimlerde küçültme nedir , cik küçültme eki , cik cık ekleri , küçültme isimleri , küçültme adları , türkçede küçültme ekleri konuları hakkında bilgi içermektedir.