02-09-2014 09:08:03
Ana Sayfa Edebiyat Dil Bilgisi Ünlü daralması (darlaşma)

Sevgili TurkceBilgi.Org kullanıcısı, sizinle daha kaliteli zaman geçirek adına üyemiz olmanızı rica ederiz.

Ünlü daralması (darlaşma)
Bir kelimede düz-geniş ünlülerden (a, e) sonra –yor eki gelirse, bu ünlüleri darlaştırarak –ı-i-u-ü ‘ye dönüştürür. Geniş olan ünlülerin daraldığı için bu kurala ünlü daralması denir.

Örnek :
Yazma-yor→yazmıyor
Anla-yor→anlıyor
Hopla-yor→hopluyor.
Bekle- yor→bekliyor

Dilimizde birçok yerde, yanlış ünlü daralması da yapıldığı görülür. Kaynaştırma harflerinden y'den önce gelen a, e ünlüleri konuşmada daralabilir. Ama bu daralma yazıda gösterilmemelidir.
Almayan (Doğru) → Almıyan (Yanlış),
Bekleyecek (Doğru) → Bekliyecek (Yanlış)

Özel Durumlar
Bazı kelimelerde –yor eki kullanılmadığı halde, ünlü daralması olabilir. de-  ve ye- kelimelerine ünlü ile başlayan ek geldiğinde araya –y- kaynaştırma ünsüzü girer ve bu
 
Kaynaştırma ünsüzü kelimelerin kökündeki e'leri i'ye dönüştürür.

Diye, diyen, yiyecek, yiyerek...

NOT : Ünsüzle biten kelimelere –yor eki geldiğinde, kelimenin kökü ile ekin arasına ı, i, u, ü yardımcı sesleri gelir. Bu, ünlü daralması ile karıştırılmamalıdır. Buna göre, aşağıdaki kelimelerde ünlü daralması yoktur:
Oturuyor, iniyor, bakıyor...
 

Bu Konuya 58 Yorum Yapılmış

 
-8 #1 güzel örnekburcu 01-01-2013 18:22
güzel örnnek vermişsiniz
Alıntı
 
 
+47 #2 ÜnLü DaRaLMasıNa ÖrNeK :)EmiRHaN1907 02-01-2013 20:31
Seçme-yor→Seçmiyor Etme-yor→Etmiyor Yapma-yor→Yapmıyor
Alıntı
 
 
-27 #3 sagolun ...vahide 18-02-2013 17:56
çok sagolun kitaplardan ve türkçe ögretmenimden anlayamadıgımı şimdi anladım asdfasdf :D
Alıntı
 
 
-28 #4 çok sağolunferiha 27-02-2013 20:53
vaalahi hiç öretmenden anlamadım siz öğretmenden üstün çıktınız asdfghj :D
Alıntı
 
 
-30 #5 ünlü daralmasıfırat 29-03-2013 18:20
vermiyorda ünlü daralması varmı
Alıntı
 
 
-25 #6 ünlü daralmasıhatice karaca 02-04-2013 15:54
EVET VERMİYORDA VAR :)
Alıntı
 
 
-3 #7 türkçemustafa 21-04-2013 13:03
baya güzel bilgiler var türkçemizi güzel konuşmak ve yazmak için güzel bi site teşekürler
Alıntı
 
 
-13 #8 türkçemustafa 21-04-2013 13:10
Alıntılandı EmiRHaN1907:
Seçme-yor→Seçmiyor Etme-yor→Etmiyor Yapma-yor→Yapmıyor

ALINTI GENÇLER
Alıntı
 
 
-12 #9 boşwerferhat 21-04-2013 18:27
çok sağolun hocadan anlamadığımı burda anladım yazılıma yardımcı olacağından emin im
Alıntı
 
 
-12 #10 yorum işte ne başllıgıKübra1D 07-06-2013 12:18
zor sanıyordum bilgi yarışmasında bu yüzden yanlış yaptık ama kolay ya
Alıntı
 
 
-18 #11 komik şeyamelya 29-09-2013 13:31
[quote name(amelya)
çok sagolun kitaplardan ve türkçe ögretmenimden anlayamadıgımı şimdi anladım asdfasdf :D
Alıntı
 
 
-19 #12 harika ödevime çok yardımcı oldunuz.esma 01-10-2013 16:49
türkçemizi daha ,iyi öğrendim..
Alıntı
 
 
-9 #13 örnekleralev 05-10-2013 18:14
Daralma yoktur daralma vardır --- kızıyor, yoruyor, gürlüyor, kalkmıyor, çizmiyor, bilmiyor


gülüyor
Bitiyor_bileyor
Korkuyor
Çiziyor
Seviyor
Alıntı
 
 
-9 #14 ünlü daralmasışahin 08-10-2013 09:47
çok iyi ama sanki biraz hata yapılmış gibi benim baktığım başka sitede böyle değildi
Alıntı
 
 
-12 #15 ödevime çok yardımcı oldunuzsinan koç 09-10-2013 20:04
çok sağolun hocadan anlamadığımı burda anladım yazılıma yardımcı olacağından emin im
Alıntı
 
 
-6 #16 süperdilara 10-10-2013 18:44
çok iyi ama biraz az olmuş
Alıntı
 
 
-7 #17 atamızın yolunda beraber çalışalım ve yürüyelim ...haydinurgül 10-10-2013 18:52
arkadaşlar acil 30 örnek ünlü daralması için
Alıntı
 
 
+8 #18 ÜNLÜ DARALMASINA ÖRNEKayşegül 13-10-2013 16:29
DE-YOR DİYOR UYUYAMA-YOR UYUYAMIYOR BİLEME-YOR BİLEMİYOR
Alıntı
 
 
-16 #19 dsadahet 16-10-2013 17:18
Alıntılandı feriha:
vaalahi hiç öretmenden anlamadım siz öğretmenden üstün çıktınız asdfghj :D


örnek verin
Alıntı
 
 
-13 #20 fazla vermiobusee 17-10-2013 16:11
bana bu kadar yetmiyo daha fazla örnek verin
Alıntı
 
 
-21 #21 ÇOK İYİ YAHHHESER :D 20-10-2013 12:15
GÜZEL AMA AZ SİZLERDEN BAKTIM TEŞEKKÜRLER :) YORUMLARINIZ İÇİN :)
Alıntı
 
 
-12 #22 çok iyi yaaaemir 24-10-2013 15:42
adiyin arkadaşlar daha örnek vericek okmu
Alıntı
 
 
-12 #23 ünlü daralmasıahmet 24-10-2013 20:39
20 tane örnek yok
Alıntı
 
 
-14 #24 darlaşmaccc 28-10-2013 07:23
güzeldi tam bana göreee
Alıntı
 
 
-18 #25 ünlü daralmasımeltem 28-10-2013 19:01
çok az örnekler var birazcık daha olsaydı örnekler süper olurdu bence
Alıntı
 
 
-15 #26 özelela 31-10-2013 20:38
benim özel öğretmenim anlatmiıştı bu konuyu
Alıntı
 
 
+3 #27 soruada 31-10-2013 20:45
sadece yor ekiyle değilmi
Alıntı
 
 
+7 #28 fena değilpelinsu 05-11-2013 16:51
birazdaha açık ve nett anlatılabilir bence
mesela daralma sadece yor ekiylemi olur
Alıntı
 
 
+10 #29 ünlü daralmasıacaba neeeee 06-11-2013 19:13
bu örnekler çok az....
Alıntı
 
 
-4 #30 goruluyormelike 10-11-2013 14:12
görülüyor ünlü daralmasımıdır ?
Alıntı
 
 
-3 #31 ünlü daralmasıayşe 23-11-2013 09:23
yetmiyor - yetmeyor
Alıntı
 
 
-4 #32 istee buuuuuuasdasdas 28-11-2013 14:49
başla-yor-başlıyor
gözle-yor-gözlüyor
kalma-yor-kalmıyor
söyle-yor-söylüyor
Alıntı
 
 
-7 #33 Teşekkürler.Melih 03-12-2013 16:13
çok teşekkürler arkadaşlar örnekler için ödevime yardımcı oldunuz.
Alıntı
 
 
0 #34 daha fazla olsun yhaaaahmet 03-12-2013 22:45
bunlar güzel amabana daha fazla lazım
Alıntı
 
 
-8 #35 vay anamgöktuğ 05-12-2013 20:28
dinle yor sakla yor kutla yor dinle yor gelme yor
Alıntı
 
 
-7 #36 güzel çrnek ama buda olmalıekin sevindik 08-12-2013 16:34
örneğin yetme+yor->yetmiyor
Alıntı
 
 
+1 #37 ünlü daralmasıtaha 13-12-2013 13:36
Alıntılandı nurgül:
arkadaşlar acil 30 örnek ünlü daralması için

ünlüdaralması
Alıntı
 
 
-1 #38 ünlü daralmasıtaha 13-12-2013 13:37
ünlü düşmesi
Alıntı
 
 
-1 #39 ünlü daralmasıemirhan 15-12-2013 16:58
değiştiriyor kunuşuyor vazgeçilemiyor bitiyor girilemiyor gülüşüyorlar bu kelimelerin hangisinde ünlü daralması var
Alıntı
 
 
0 #40 örneğinyiğit 18-12-2013 18:21
yazma-yor yerine yazmıyor
Alıntı
 
 
+2 #41 ünlü daralmasıAyşe 22-12-2013 13:32
anla - yor > anlıyor
söyle- yor > söylüyor
solla - yor > sollayor
Alıntı
 
 
-1 #42 ünlü daralmasıbircan 31-12-2013 10:46
ünlü daralmasını anlamadım okulda ama şimdi adım gibi biliyorum
Alıntı
 
 
-2 #43 Site müthişKerim 04-01-2014 08:57
Yapayor yapıyor Yazayor yazıyor vallaha site müthiş
Alıntı
 
 
0 #44 SİTE ÇOK GÜZELSERKANT 06-01-2014 15:26
ÇOK GÜZEL İŞİME ÇOK İYİ YARADI
Alıntı
 
 
+2 #45 site güzel eceece 05-02-2014 14:10
size çok hemde çok teşekür ederim
Alıntı
 
 
-1 #46 bekleniyorda ünlü daralması varmınurgül 08-02-2014 15:28
bekleniyor da ünlü daralması varmı
Alıntı
 
 
+1 #47 bekleniyorda ünlü daralması varsa daralma şeklini yazınferiha 20-02-2014 20:02
bekleniyorda ünlü daralması varsa daralma şeklini yazın
Alıntı
 
 
0 #48 Bana ünlü düşmesi cümle 10 tane lazımSelcan 05-03-2014 20:27
Hadi arkadaşlar on tane cümle ünlü düşmesi yardım edin
Alıntı
 
 
0 #49 10 tane ünlü düşmesiferiha 07-03-2014 10:07
alnın devrik kahvaltı pazartesi cumartesi göğsü niçin nasıl birbiri ayrılmak
Alıntı
 
 
+1 #50 uygar4154@gmail.comuygar bozdemir 09-03-2014 17:31
bakma+yor=>bakmayor
etme+yor=>etmiyor
ime+yor=>içmiyor
yapma+yor=>yapmıyor

Benden bu kadar çıkar beyler umarım bunlar size yetmiştir.Biliyorum yetmedi ama yinede yazim dedim SADAAFA:dadward
Alıntı
 
 
0 #51 uygar4154@gmail.comuygar bozdemir 09-03-2014 17:34
Özür dilerim en üstteki yanlış
olmuş hemen onu düzelteyim

bakma+yor=>bakmıyor

elimdeyken daha çok vereyim

gözle+yor=>gözlüyor
gözetle+yor=>gözetliyor
yapa+yor=>yapıyor
çatla+yor=>çatlıyor

Bu kadar yeter herhalde arkadaşlar
hepsini aklımdan yazdım yinede siz
bi kontrol ediniz.Yanlış olabilir.
Dikkatli ol :DAWEFABA
Alıntı
 
 
-3 #52 site çok güzelferiha 11-03-2014 21:08
yapıyor yanlış ünlü daralması yoktur
Alıntı
 
 
-1 #53 bir sorusa 23-03-2014 18:15
gülmüyormus da unlu daralması varmı
Alıntı
 
 
+1 #54 türkçeirem 30-03-2014 17:37
biraz daha açıklar mısınız biraz dar olmuş
Alıntı
 
 
0 #55 turkçemerve 17-04-2014 17:15
ögretmenim her zaman ödev veriyo ben her zaman burda bakıyorum harika her kez denesin pişman olmicak
Alıntı
 
 
0 #56 aslı şahinmerve koyun 17-04-2014 17:28
MERVE AKAYDIN ADAŞIM ADIMLA GURUR DUYUYORUM
Alıntı
 
 
0 #57 adsads 21-06-2014 09:44
her yor olan o zaman daralma sizin mantığınıza göre :D
Alıntı
 
 
0 #58 Sorucheirasmal 01-09-2014 17:36
saklıyor
okuyor
oynuyor
bilmiyor
kelimelerinden hangisinde ünlü daralması yoktur ?

LÜTFEN BANA YARDIM EDİN !
Alıntı
 

Bu Konuya Yorum Yapabilirsiniz






Edebiyat - Dil Bilgisi kategorisinde bulunan Ünlü daralması (darlaşma) başlıklı yazı ünlü daralması , ünlü daralması nedir , ünlü daralması örnekler , ünlü daralması örnekleri , ünlü daralmasına örnekler , ünlü daralması örnek , daralma , ünsüz daralması , ünlü daralmasına örnek , unlu daralmasi ile ilgili ornekler , daralma nedir , ünlü daralmasına 20 örnek , dilbilgisi ünlü daralması konuları hakkında bilgi içermektedir.