22-11-2014 10:16:16

Sevgili TurkceBilgi.Org kullanıcısı, sizinle daha kaliteli zaman geçirek adına üyemiz olmanızı rica ederiz.

Çayın saltanatı
Çay, ikramlarda şerbeti tahtından eden içecek. Eve gelen konuğa ilk ikram çay-pasta olur.



Gerçi şerbet içine limon katılarak kant adıyla yine çay sofralarımızda ama, eski saltanatı kalmamış. Bu arada çocukluğumuzda mutlaka içtiğimiz soğuk su katılmış, şekerli "paşa çayı"nı da atlamayalım. Çay için dilimlenen limon dilimlerini araklayıp, tozşekere batırıp yemeyen çocuk var mıdır acaba?

Zeyyat Selimoğlu "Deprem" adlı romanında, çocukluğunun Rize'sine yıllar sonra gittiğinde yaşadığı düş kırıklığını şöyle anlatır:

"... Çay ile elele veren Rize, ilerlemiş, kalkınmış, para görmüş... Anılarımda her dem taptaze yaşayan, tertemiz çakıllarla kaplı geniş kıyılarıydı eski Rize'nin. Koştum... O kıyılar yok artık. O genişlik yok olmuş, şurda burda bir kıyı kırıntısı kalmış, yalnız, kıyıları yola vermişler.

... Hruspa'ya vardım ki, o da değişmiş. Eski ağaçlık, fundalık yerle ilgisi kalmamış, evleri boydan boya yenilenmiş, birer kat daha çıkılmış bir çoğuna. Ve elma, armut, karayemiş, mısır yok olmuş, portakal ağaçları süs artık, mandalina da öyle. Hruspa boydan boya çaylık olmuş.

...Amca dostum artık evlerde mısır ekmeği pişirilmediğini, yoğurt kurutulmadığını söyledi, sucuk da yapılmadığını.

....Hazır gelmişken Mitari'yi bugünkü gözlerimle bir göreyim dersen, çaylıklardan başka bir şey göremezsin"...

Evet çay Rize'nin yaşamını, coğrafyasını bile değiştirdi. Rize büyümek için önce sahilinden vazgeçti, deniz doldurularak yüzölçümü büyüdü. Sonra zengin doğasını terketti, küçük köyler çaylığa dönüştü, gelir düzeyi yükselen Rize halkı, geleneklerinden de uzaklaştı. Rize çarşısı Türkiye'nin en pahalı çarşılarından oldu. Yetişen ürün sayısı azaldı. Çayın böyle bir yüzü de var görmediğimiz...

Erzurum çay içimi konusunda geniş bir kültüre sahip. Ülkemizin her noktasında en çok tüketilen sıcak içecek çay, her yörenin çaya kattığı özellikler var ama, Erzurum'da bu ilginç adlarla da örneklenebiliyor.

Çay servisini bekletmemekte yarar var. Çünkü "çaysızlanan" konuğu üzmemek gerek. Bazı yörelerde canın çay çekmesi "çaysamak" gibi bir sözcükle tanımlanıyor, ama Erzurum bölgesinde onun yerinde "çaysızlanmak" var. Erzurum'da konuğunuz ikram sonuna doğru bardağının üzerine çay kaşığını koyarsa artık çay içmeyeceğini anlamanızı ister. Çay servisinin bittiğini sanmayın, sıra "zor çayı"na gelmiştir. Konuğun getirdiğiniz çaya itirazı olmaz. Kaşık yine kapanır, ama daha bitmedi. Bu kez sıra "Cırıldım çayı"nda... Hafif itiraz edilir, ama o da içilir. Bu kez çay servisi gerçekten bitmiştir. Şekerli çay içen konuğun bardağı tam doldurulmaz, 1 cm kadar "dudak payı" ya da "şeker payı" bırakılır.

Çay Erzurumlunun soğuk kış günlerindeki dostudur, ama yazın da terketmediği bir dost...

Hazırlayan: Zerrin Özalp Öztarhan
- Ekolay.Net
 

Bu Konuya 1 Yorum Yapılmış

 
0 #1 GüzelDede 27-03-2014 08:21
Kim yazdı ise güzel yazmış
Alıntı
 

Bu Konuya Yorum Yapabilirsiniz






Yemek içmek - İçecek Rehberi kategorisinde bulunan Çayın saltanatı başlıklı yazı kant içecek , kant nasıl yapılır , kant içeceği , kant nasıl hazırlanır , kant içeceği nedir , rize mitari , kant içecek nedir , kant çay , kant içecegi nasıl yapılır , mitari rize , kant çayı , kant çay nedir , kant içecek nasıl yapılır konuları hakkında bilgi içermektedir.